Kiçik kəsik, sıyrıq və yüngül yanıq kimi dəri zədələnmələri gündəlik həyatda tez-tez olur. Belə zədələr bəzən sadə görünür, amma dərinin qoruyucu baryeri pozulduqda bakterial infeksiya riski yarana bilər. Yaranın çirklənməsi, qızartının artması, ağrı, irinli ifrazat və sağalmanın ləngiməsi həkim qiymətləndirməsi tələb edə bilər.
Baneosin toz və məlhəm barədə bu məqalə istifadə təlimatındakı məlumatlara əsaslanır. Mətn fərdi müalicə göstərişi deyil. Geniş, dərin, çirkli, heyvan dişləməsi ilə bağlı və ya ağır yanıq görünüşlü yaralarda özbaşına müalicə ilə kifayətlənmək olmaz.
Baneosin nədir?
Baneosin tərkibində iki antibakterial təsiredici maddə olan kombinəolunmuş preparatdır: basitrasin və neomisin. Toz formasında 1 q preparatda 250 BV basitrasin sink və 5000 BV neomisin sulfat var. Məlhəm formasında da 1 q preparatda 250 BV basitrasin və 5000 BV neomisin mövcuddur.
Təlimatda Baneosinin neomisinə və ya basitrasinə həssas mikroorqanizmlərin törətdiyi infeksiyalar zamanı göstəriş olduğu qeyd olunur. Preparat göbələklərə və viruslara qarşı effektiv kimi göstərilmir. Buna görə hər dəri problemi bakterial infeksiya kimi qəbul edilməməlidir.
Toz və məlhəm nə zaman istifadə olunur?
Təqdimat materiallarında Baneosin tozunun sulu yaralarda istifadə olunduğu, kəsiklər, sıyrıntılar və yanıq yaralarının infeksiyalarının müalicəsi üçün nəzərdə tutulduğu qeyd edilir. Toz birbaşa yaraya nazik təbəqə şəklində səpilir.
Baneosin məlhəm isə quru yaralarda, üzəri qabıqla bağlanmış sağalmaqda olan yaraların infeksiyasında, həmçinin irincikli səpgilərdə, məsələn, sızanaqlar və çibanlar kimi hallarda qeyd olunur. İstifadə təlimatında məlhəm dəri və selikli qişaların infeksion xəstəliklərinin müalicəsi üçün xaricə təsir göstərən antibiotik kimi təsvir edilir.
Bu fərqləndirmə praktik seçim üçün istiqamət verir, amma yaranın vəziyyəti aydın deyilsə, irinləmə, artan qızartı və ya ağrı varsa, həkimlə məsləhətləşmək daha düzgün yanaşmadır.
İstifadə qaydası barədə ümumi məlumat
Baneosin tozu böyüklərə və uşaqlara zədələnmiş nahiyəyə nazik qatla adətən gündə 2-4 dəfə səpilir; lazım olduqda sarğı qoyula bilər. İstifadə nahiyəsi bədən səthinin 1%-dən çox olmamalıdır. Təlimatda bu sahə təxminən xəstənin ovucunun ölçüsü ilə müqayisə edilir.
Baneosin məlhəm böyüklərə və uşaqlara zədələnmiş sahələrə nazik qatla gündə 2-3 dəfə çəkilir. Ehtiyac olarsa sarğı qoyula bilər. Məlhəm üçün də istifadə sahəsi bədən səthinin 1%-dən çox olmamalıdır.
Hər iki forma üçün müalicə müddəti 7 gündən çox olmamalıdır. Tövsiyə olunan dozalardan artıq istifadə, geniş sahəyə çəkmə və uzunmüddətli istifadə preparatın sorulması ilə bağlı riskləri artıra bilər. Preparatın ağıza düşməsinə yol verilməməlidir, xüsusilə uşaqlarda buna diqqət etmək lazımdır. Baneosin gözlərə tətbiq olunmamalıdır.
Kimlərdə ehtiyat lazımdır?
Baneosin basitrasinə, neomisinə, digər aminoqlikozid antibiotiklərə və ya preparatın köməkçi maddələrinə qarşı hiperhəssaslıq olduqda istifadə edilməməlidir. Dərinin geniş sahələrinin ağır zədələnmələri zamanı istifadəsindən qaçmaq lazımdır, çünki sorulma ototoksik təsir riski ilə bağlı ola bilər.
Ürək və ya böyrək çatışmazlığı nəticəsində ifrazat funksiyasının ciddi pozulması, vestibulyar və ya koxlear sistem zədələnməsi olan şəxslərdə preparatın istifadəsi təlimatda əks göstəriş kimi qeyd olunur. Qulaq pərdəsinin perforasiyası zamanı xarici qulaq keçəcəyində istifadə edilməməlidir.
Qaraciyər və ya böyrək funksiyası pozulmuş xəstələrdə risk daha yüksək ola bilər. Təlimatda belə hallarda intensiv terapiyadan əvvəl və terapiya zamanı qanın və sidiyin analizi, həmçinin audiometrik müayinələr tövsiyə edilir. Uzunmüddətli istifadə zamanı davamlı mikroorqanizmlərin, xüsusilə göbələklərin artması mümkündür.
Hamiləlik, laktasiya və digər dərmanlar
Əgər Baneosinin sorulması riski varsa, hamiləlik və ana südü ilə qidalandırma zamanı ehtiyat lazımdır. Təlimatda neomisinin digər aminoqlikozidlər kimi plasentar baryerdən keçdiyi və yüksək dozalarda aminoqlikozidlərin sistem istifadəsi zamanı döldə eşitmə aparatının zədələnməsinin qeyd olunduğu bildirilir. Bu səbəbdən preparat yalnız ana üçün potensial faydanın döl üçün riskdən üstün olduğu hallarda istifadə edilməlidir.
Təsiredici maddələrin sorulması baş verərsə, sefalosporinlər və ya aminoqlikozid qrupu antibiotiklərlə yanaşı istifadə nefrotoksiklik riskini artıra bilər. Etakrin turşusu və ya furosemid kimi diuretiklərlə eyni vaxtda istifadə oto- və nefrotoksik təsirləri gücləndirə bilər. Narkotik vasitələr, anestetiklər və ya miorelaksantlar qəbul edən xəstələrdə sinir-əzələ blokadası riski nəzərə alınmalıdır.
Həkimə nə vaxt müraciət edilməlidir?
Yara dərin və ya genişdirsə, kənarları aralanırsa, qanaxma dayanmayıbsa, zədə çirkli əşya ilə olubsa, yanıq geniş sahəni tutur və ya üz, əl, cinsiyyət orqanı kimi həssas nahiyədədirsə, həkimə müraciət edilməlidir. Qızartının yayılması, şişkinlik, irinli ifrazat, hərarət, artan ağrı, qırmızı zolaqlar və ya ümumi halsızlıq infeksiyanın ağırlaşa biləcəyini göstərə bilər.
Allergik reaksiya, səpginin yayılması, qaşınma, dərinin quruması və qabıqlanması, sağalmanın pozulması və ya superinfeksiya əlamətləri yaranarsa, preparatın istifadəsi dayandırılmalı və həkimlə məsləhətləşilməlidir. Tövsiyə olunan dozadan artıq istifadə zamanı nefro- və ya ototoksikliyi göstərə bilən əlamətlərə diqqət etmək lazımdır.
Bu məqalə maarifləndirici xarakter daşıyır və dərman vasitəsinin istifadə təlimatını və ya həkim məsləhətini əvəz etmir. Baneosin toz və məlhəm yalnız istifadə təlimatına uyğun və klinik vəziyyət nəzərə alınmaqla istifadə edilməlidir.
