İmmun sisteminin əsas işi orqanizmi infeksiyalardan və yad təsirlərdən qorumaqdır. Dəri, selikli qişalar, limfa toxumaları, leykositlər və immun yaddaş bu müdafiənin müxtəlif hissələridir. Buna görə immunitet barədə danışarkən bir əlamətə əsasən nəticə çıxarmaq düzgün deyil. Tez-tez xəstələnmə, infeksiyanın uzanması və ağırlaşmalar həkim tərəfindən ayrıca qiymətləndirilməlidir.
İnsanların çoxu ildə bir neçə dəfə soyuqdəymə və ya qripəbənzər infeksiya keçirə bilər. Bu, hər zaman immun sistemində ciddi problem olması demək deyil. Amma respirator infeksiyalar çox tez-tez təkrarlanırsa, bronxit uzun müddət keçmirsə, burun axması davamlı narahat edirsə, herpes səpgiləri təkrarlanırsa və ya adi infeksiya ağırlaşmalarla gedirsə, həkimlə danışmaq məqsədəuyğundur.
İmmunitetin zəifləməsi diaqnoz deyil
“İmmunitet zəifləyib” ifadəsi gündəlik dildə çox işlənir, amma bu, təkbaşına tibbi diaqnoz deyil. Yorğunluq, stress, yuxusuzluq, qidalanma, xroniki xəstəliklər, bəzi dərmanlar və infeksiyalar orqanizmin cavabına təsir göstərə bilər. Həkim lazım gələrsə, xəstəliyin tezliyi, davametmə müddəti, ağırlaşmalar, peyvənd statusu və əlavə müayinələri nəzərə alır.
Uşaqlarda respirator infeksiyaların təkrarlanması valideynlər üçün narahatlıq yarada bilər. Uşaq bağçası və məktəb dövründə təmaslar artır, ona görə infeksiyalar daha tez-tez görünə bilər. Bununla belə, nəfəs darlığı, uzunmüddətli hərarət, təkrarlanan otit və ya bronxit, inkişafda geriləmə, xroniki xəstəlik və ya immun çatışmazlıq şübhəsi varsa, pediatr qiymətləndirməsi vacibdir.
Bakterial lizatlar barədə nə məlumdur?
Broncho-Munal materiallarında preparat bakterial lizatlar qrupuna aid edilir. Bakterial lizatlar həyat qabiliyyətini itirmiş bakteriya hüceyrələrinin fraqmentləri kimi təsvir olunur. Təlimatda preparatın tərkibində Haemophilus influenzae, Streptococcus pneumoniae, Klebsiella pneumoniae, Staphylococcus aureus, Streptococcus pyogenes, Streptococcus sanguinis və Moraxella catarrhalis daxil olmaqla bakterial lizat göstərilir.
Bu məlumat preparatı özbaşına qəbul etmək üçün əsas deyil. Broncho-Munal kapsul formasındadır; böyüklər və 12 yaşdan yuxarı uşaqlar üçün 7 mq, 6 aydan 12 yaşa qədər uşaqlar üçün Broncho-Munal P 3,5 mq forması qeyd olunur. Dəqiq istifadə sxemi, kurs müddəti və antibiotiklə birlikdə istifadə məsələsi yalnız istifadə təlimatı və həkim göstərişi ilə müəyyən edilməlidir.
Kimlərdə ehtiyat daha vacibdir?
Təlimatda 6 aydan kiçik uşaqlarda istifadənin tövsiyə olunmadığı bildirilir. Hamiləlik və laktasiya dövründə ehtiyat məqsədilə preparatdan istifadə etməməyə üstünlük verilməsi qeyd olunur. İlkin və ikincili immun çatışmazlıq, autoimmun, revmatik və ya atopik xəstəlikləri olan şəxslərdə klinik istifadə təcrübəsinin olmaması səbəbindən bu qruplara preparat tövsiyə edilmir.
Canlı peroral vaksinlərlə bağlı 4 həftəlik intervala dair ehtiyat qeydi də təlimatda yer alır. Allergik reaksiya və ya dözümsüzlük əlamətləri olduqda dərman vasitəsinin qəbulu dayandırılmalıdır. Mümkün əlavə təsirlər arasında ishal, qarın ağrısı, öskürək, səpgi, ürəkbulanma, qusma, övrə, hərarət, yorğunluq, baş ağrısı və yüksək həssaslıq reaksiyaları qeyd olunur.
Həkimə müraciət edilməli hallar
- Respirator infeksiyalar tez-tez təkrarlanır və ya hər dəfə ağır keçir.
- Bronxit, burun axması və ya öskürək uzun müddət davam edir.
- Otit, sinusit, bronxit kimi ağırlaşmalar təkrarlanır.
- Uşaqda, hamilədə, xroniki xəstədə və ya immun problemi olan şəxsdə əlamətlər var.
- Dərman qəbulu zamanı səpgi, şişkinlik, nəfəs darlığı, davamlı mədə-bağırsaq və ya tənəffüs şikayətləri yaranır.
Gündəlik tədbirlər nəyi dəyişə bilər?
İmmun sistemi yalnız dərman vasitələri ilə bağlı mövzu deyil. Kifayət qədər yuxu, balanslı qidalanma, maye qəbulu, fiziki aktivlik, siqaret tüstüsündən uzaq durmaq və xroniki xəstəliklərin nəzarətdə saxlanması orqanizmin ümumi davamlılığı üçün əhəmiyyətlidir. Bu tədbirlər xəstəliyi mütləq qarşısını alan zəmanət kimi təqdim edilməməlidir, amma ümumi sağlamlıq planının bir hissəsidir.
Tez-tez xəstələnən insan bəzən immuniteti “gücləndirmək” üçün bir neçə preparatı eyni vaxtda qəbul etməyə çalışır. Bu yanaşma təhlükəsiz olmaya bilər. Xüsusilə uşaqlarda, hamilələrdə, xroniki xəstəliyi olanlarda və allergik reaksiyaya meyilli şəxslərdə hər bir dərman vasitəsinin göstərişi və ehtiyat qeydləri ayrıca yoxlanmalıdır.
Qiymətləndirmə necə aparıla bilər?
Həkim üçün yalnız infeksiyaların sayı deyil, onların gedişi də önəmlidir. Xəstəlik neçə gün çəkir, antibiotik ehtiyacı yaranıbmı, xəstəxanaya müraciət olubmu, eyni ağırlaşma təkrarlanırmı, ailədə oxşar hallar varmı – bu suallar immun sisteminin vəziyyəti barədə daha real təsəvvür yaradır.
İmmun sisteminə təsir edən preparatlar barədə qərar bu məlumatların fonunda verilməlidir. Broncho-Munal haqqında təlimatda göstərilən yaş, ehtiyat tədbirləri və əlavə təsirlər nəzərə alınmadan yalnız “tez-tez xəstələnirəm” düşüncəsi ilə dərman seçmək düzgün deyil.
Bu məqalə maarifləndirici xarakter daşıyır və dərman vasitəsinin istifadə təlimatını və ya həkim məsləhətini əvəz etmir. Broncho-Munal və ya immun sisteminə təsir edən hər hansı vasitədən istifadə etməzdən əvvəl təlimatı oxumaq və həkimlə məsləhətləşmək lazımdır.